ElaraClub
PL
Odpoczynek i trudne dni5 min

Łagodne podsumowanie roku dla dorosłych z autyzmem i ADHD (bez postanowień)

Autorka: Elara

W skrócie

Cześć, jestem Elara. Jestem autystyczna, mam ADHD i nigdy nie dotrzymałam ani jednego noworocznego postanowienia.

Przez długi czas koniec roku sprawiał, że czułam się w tyle. Spróbowałam więc czegoś innego. To nie jest plan, żeby robić więcej. To spokojne spojrzenie wstecz, łagodniejszym okiem.

Możesz spróbować już dziś, z długopisem i dowolną kartką. Nie ma tu dat, serii ani postanowień.

Dotknij części, żeby ją otworzyć.

1Zacznij powoli i pomijaj bez obaw

To nie jest planer celów. To sposób zauważania. Kilka łagodnych zasad może pomóc:

  • Rób jedną część naraz.
  • Pomiń wszystko, co nie wydaje się w porządku.
  • Odpowiadaj krótko. Słowo, rysunek albo ptaszek też się liczą.
  • Wróć do tego w styczniu, w marcu albo nigdy. To też jest w porządku.

Jeśli pojawi się coś ciężkiego, przerwij. Zrób coś łagodnego dla swojego ciała. Napij się wody, owiń się kocem albo posiedź chwilę w ciszy. To nie jest porada medyczna. To tylko przypomnienie, że wolno ci zrobić przerwę.

2Zauważ, co cię wyczerpywało, a co dodawało sił

Zacznij od trzech prostych pytań. Nie ma tu miejsca na poczucie winy. Po prostu zauważasz.

  • Co najbardziej mnie wyczerpało w tym roku?
  • Co oddawało mi energię, choćby odrobinę?
  • Jaką jedną małą rzecz chcę nadal robić? Jak wygląda jej najmniejsza wersja?

Jeśli chcesz więcej szczegółów, podziel rok na cztery części: od stycznia do marca, od kwietnia do czerwca, od lipca do września i od października do grudnia. Przy każdej części zapisz, co cię wyczerpywało, a co ładowało baterie.

Pojedyncze słowa wystarczą. Po jednej stronie możesz napisać „głośne biuro”, a po drugiej „ciche spacery”. Kiedy widzisz wszystko na jednej stronie, łatwiej zauważyć, co ciągle wraca.

3Zapisz, przez co udało ci się przejść

Ta część nie dotyczy tego, co udało ci się osiągnąć. Dotyczy tego, przez co udało ci się przejść. Niektóre lata polegają głównie na przetrwaniu i to się liczy.

  • Trudne rzeczy, przez które udało mi się przejść w tym roku.
  • Chwile, kiedy udało mi się o siebie zadbać, choćby w malutki sposób.
  • Coś, co po cichu napawa mnie dumą.

Malutkie może być naprawdę malutkie. Może udało ci się zjeść coś ciepłego w trudny dzień. Może wcześniej położyć się spać albo raz odmówić, kiedy było to potrzebne.

4Spójrz życzliwie na maskowanie i na to, co możesz odłożyć

Wiele osób autystycznych udaje, że wszystko jest w porządku, w niektórych miejscach albo przy niektórych ludziach. Często nazywa się to maskowaniem i może kosztować dużo energii. Przyglądanie się temu to informacja, a nie ocena.

Pomyśl o jakimś miejscu albo grupie ludzi. Oceń w prostej skali od jednego do pięciu, ile kosztowało cię tam udawanie. Potem zapisz, co mogłoby sprawić, że będzie trochę łatwiej. Na przykład rodzinne obiady mogą być łatwiejsze z chwilą ciszy w innym pokoju.

Następnie wybierz, czego nie chcesz zabierać ze sobą do nowego roku. Wybierz to, co pasuje:

  • Robienie wszystkiego perfekcyjnie.
  • Odpowiadanie od razu na każdą wiadomość.
  • Mówienie „tak”, kiedy myślę „nie”.
  • Porównywanie mojej energii z energią innych ludzi.
  • Zaciskanie zębów i działanie dalej, kiedy ciało mówi „stop”.

Możesz też dopisać coś swojego.

5Wybierz jedną intencję w trzech rozmiarach

Wybierz tylko jedną małą intencję. Potem zapisz, jak wygląda w słabsze, zwykłe i dobre dni. Minimum też się liczy.

Powiedzmy, że twoją intencją jest świeże powietrze. W słabszy dzień możesz otworzyć okno. W zwykły dzień możesz na chwilę wyjść na zewnątrz. W dobry dzień możesz pójść na krótki spacer.

Potem zapisz pierwszy krok. Niech zajmuje dwie minuty albo mniej, niech będzie tak mały, że wydaje się prawie śmieszny. O to właśnie chodzi. Zanotuj też:

  • Kiedy albo gdzie to zrobisz.
  • Co może ci przeszkodzić.
  • Co zrobisz, jeśli tak się stanie.

Jeśli jesteś osobą AuDHD, twój mózg może potrzebować jednocześnie czegoś stałego i czegoś nowego. Jedno i drugie jest w porządku. Wybierz jedną rzecz, która zostanie taka sama przez cały rok. Potem wybierz jedną rzecz, którą możesz zmieniać co miesiąc, żeby było ciekawie.

6Jeśli przestaniesz, wróć

Przerwanie to nie porażka. Nic nie jesteś winien ani winna. Możesz zacząć od nowa każdego dnia, od najmniejszego kroku.

Zadaj sobie dwa pytania. Co utrudniło mi kontynuowanie? Jaki jest najmniejszy sposób, żeby zacząć od nowa dzisiaj?

Niektórzy lubią mieć pod ręką krótkie, życzliwe zdania, w portfelu, w etui na telefon albo przy łóżku. Oto kilka z nich:

  • Malutki krok to wciąż krok.
  • Jeden opuszczony dzień nie wymazuje pozostałych.
  • Odpoczynek to nie rezygnacja.
  • Najpierw moje ciało: woda, jedzenie, odpoczynek, cisza. Potem cała reszta.
  • Proszenie o pomoc to umiejętność, a nie słabość.
  • Nie muszę cały czas udawać, że wszystko jest w porządku.
  • Mówię do siebie tak, jak do przyjaciela.

Wybierz to, które wydaje ci się najbardziej prawdziwe.

Dla mnie to podsumowanie nie polega na robieniu więcej. Polega na patrzeniu na mój rok łagodniejszym okiem. Zrobione łagodnie jest lepsze niż perfekcyjne. Możesz wybrać, żeby robić mniej, i nadal wszystko będzie dobrze. Mam nadzieję, że twój nowy rok będzie trochę lżejszy, a nie większy.